Windows’ta Python’u Çalıştırmak

Windows’ta Python’u Çalıştırmak

Windows işletim sisteminde Python'un nasıl çalıştırılacağına birlikte göz atalım.

Pyton'u İndirmek

Python’un resmi sitesindeki indirme adresinde (http://www.python.org/download) GNU/Linux kaynak kodlarıyla birlikte programın Microsoft Windows işletim sistemiyle uyumlu sürümlerini de bulabilirsiniz. Bu adresten Python’u indirmek isteyen çoğu Windows kullanıcısı için uygun sürüm Python 2.7.x Windows Installer (Windows binary – does not include source) olacaktır.

Windows’ta Python’u Çalıştırmak

Python’u yukarıda verdiğimiz indirme adresinden indirip bilgisayarlarına kurmuş olan Windows kullanıcıları, Python komut satırına Başlat/Programlar/Python 2.7/Python (Command Line) yolunu takip ederek ulaşabilirler.

Ayrıca Başlat/Çalıştır yolunu takip ederek, cmd komutuyla ulaştığınız MS-DOS ekranında şu komutu verdiğinizde de karşınıza Python’un komut satırı gelecektir (Kullanışlılık açısından, Python komut satırına Başlat/Çalıştır yerine, bu şekilde MS-DOS aracılığıyla ulaşmanızı tavsiye ederim.):

c:python27python

Eğer yukarıda yaptığımız gibi uzun uzun konum belirtmek yerine sadece python komutunu kullanmak isterseniz Python’u YOL’a (PATH) eklemeniz gerekir.

Peki, ‘YOL (PATH)’ ne demek?

Bir programın adını komut satırına yazıp ENTER düğmesine bastığınızda işletim sisteminiz aradığınız programın çalıştırılabilir dosyasını bulabilmek için dizinler arasında bir arama işlemi gerçekleştirir. Elbette işletim sisteminiz ilgili programı bulabilmek için bütün işletim sistemini baştan sona taramaz. Eğer böyle yapsaydı arama işlemi çok uzun sürerdi. Bunun yerine, programı bulabilmek için belli başlı dizinlerin içini kontrol eder. Eğer aranan programı bu dizinler içinde bulabilirse programınızı çalıştırır, bulamazsa da çalıştıramaz.

Peki, işletim sistemimiz, çalıştırmak istediğimiz programı bulmak için hangi dizinlerin içine bakar? Bu dizinlerin hangileri olduğunu görmek için komut satırında şu komutu verin:

echo %PATH%

İşte bu komutun çıktısında görünen ve birbirlerinden ‘;’ işareti ile ayrılmış dizinler, YOL (PATH) dizinleridir.

Örneğin Windows’ta Python programlama dilini kurduktan hemen sonra komut satırında python komutunu verirseniz Windows size şöyle bir hata mesajı verecektir:

Cocuments and Settingsfozgul>python
'python' iç ya da dış komut, çalıştırılabilir
program ya da toplu iş dosyası olarak tanınmıyor.

Çünkü Windows’a Python’u ilk kurduğunuzda Python YOL’a ekli değildir. Yani Python’u kurduğumuz C:Python27 adlı dizin YOL dizinleri arasında bulunmaz. O yüzden Python programlama dilini yalnızca python komutu ile çalıştırabilmek için öncelikle Python programlama dilinin kurulu olduğu dizini YOL dizinleri arasına eklememiz gerekir.

Peki Python’u nasıl YOL’a ekleyeceğiz? Şöyle:

Denetim Masası içinde “Sistem” simgesine çift tıklayın. (Eğer klasik görünümde değilseniz Sistem simgesini bulmak için “Performans ve Bakım” kategorisinin içine bakın veya Denetim Masası açıkken adres çubuğuna doğrudan “sistem” yazıp ENTER tuşuna basın.)

  • Gelişmiş” sekmesine girin ve “Ortam Değişkenleri” düğmesine basın.
  • Sistem Değişkenleri” bölümünde “Path” öğesini bulup buna çift tıklayın.

“Değişken Değeri” ifadesinin hemen karşısında, dizin adlarını içeren bir kutucuk göreceksiniz. Dikkat ederseniz bu kutucuk içindeki öğeler birbirlerinden ‘;’ işareti ile ayrılmış. Biz de aynı yöntemi takip ederek, Python’un kurulu olduğu dizini kutucuğun en sonuna şu şekilde ekleyeceğiz:

;C:Python27

Şimdi TAMAM’a basıp çıkabiliriz.

Bu değişikliklerin geçerlilik kazanabilmesi için açık olan bütün MS-DOS pencerelerini kapatıp yeniden açmamız gerekiyor.

Eğer yukarıdaki işlemleri başarıyla gerçekleştirdiyseniz, Başlat/Çalıştır yolunu takip edip cmd komutunu vererek ulaştığınız MS-DOS ekranında;

python
yazıp ENTER tuşuna bastığınızda karşınıza şöyle bir ekran geliyor olmalı:

Python 2.7.4 (default, Apr 6 2013, 19:54:46)
[MSC v.1500 32 bit (Intel)] on win32
Type "help", "copyright", "credits" or "license"
for more information.
>>>

Bu ekranda kullandığımız Python sürümünün 2.7.4 olduğunu görüyoruz. Buradaki >>> işareti Python’un bizden komut almaya hazır olduğunu gösteriyor. Komutlarımızı bu işaretten hemen sonra, boşluk bırakmadan yazacağız. Bunun dışında, istersek Python kodlarını bir metin dosyasına da kaydedebilir, bu kaydettiğimiz metin dosyasını komut satırından çalıştırabiliriz. Bu işlemin nasıl yapılacağını daha sonra konuşacağız.

Eğer python komutunu verdiğinizde yukarıdaki ekran yerine bir hata mesajıyla karşılaşıyorsanız üç ihtimal var:

“python” kelimesini yanlış yazmış olabilirsiniz. Mesela yanlışlıkla “pyhton”, “pyton” veya “phyton” yazmış olabilirsiniz. Bu yüzden “python” kelimesini doğru yazdığınıza emin olun.

Python’u YOL’a ekleyememiş olabilirsiniz. Python’u kuramamış olabilirsiniz. Başlat/Programlar yolu içinde bir “Python27” girdisi olup olmadığına bakın. Ayrıca C: dizininin içini de kontrol edin. Orada “Python27” adlı bir klasör görüyor olmalısınız. Eğer programlar listesinde veya C: dizini içinde “Python27” diye bir şey yoksa Python’u kuramamışsınız demektir. Bu durumda Python’u yeniden kurmayı deneyebilirsiniz.

Yukarıdaki komutu düzgün bir şekilde çalıştırabilmiş olduğunuzu varsayarak yolumuza devam edelim.

 

Muhammet Hasan Güngör
Orta Doğu Teknik Üniversitesi Bilgisayar Mühendisliği
Yorum Yaz

Yorum yazabilmek için üye girişi yapmanız gerekiyor!

Yukarı Git