Oyunlaştırma (Gamification) Nedir?

Oyunlaştırma (gamification), oyunsal düşünmenin ve oyunu oyun yapan tüm faktörlerin eğitim, satış vb. alanlarda kullanılmasına deniliyor.

Oyunlaştırma (gamification), oyunsal düşünmenin ve oyunu oyun yapan tüm faktörlerin eğitim, satış vb. alanlarda kullanılmasına deniliyor.

Oyunlaştırmanın kullanıldığı yere göre tanımı değişiklik göstermektedir.

Bir e-ticaret sitesindeki satışları ya da tanınırlığı arttırmak için siteden yapılan sosyal medya paylaşımı başına puan vermek gibi bir kullanımda tanımı satışı destekleyici bir stratejidir. Verilen görevleri adım adım uygulayarak oyun sonunda bilinçaltı öğrenme sağlamak gibi bir kullanımda ise öğrenmeyi destekleyici bir yöntemdir.

Oyunlaştırma sistemi, oyunların ödüllerle desteklenmesi esasına dayanır. Oyunlarda, bir bölümün tamamlanmasıyla birlikte oyun karakterinin yeni özellik kazanması; sosyal medyada ise Foursquare gibi mecralardaki aktif kullanımlar neticesinde elde edilen rozetler (badge) oyunlaştırma mantığı için verilecek örneklerdir.

Neden Kullanılır?

Oyunlaştırma daha fazla ürün satmak için, kullanıcılara duygusal olarak yakınlaşmak için gelişen bir kavramdır.

Şöyle bir çocukluğunuza dönün: Evde ya da sokakta oynadığınız herhangi bir oyunu düşünün. Düşününce, geçmişi, oynadığınız oyuncakları hatırlıyorsunuz, anılarınız canlanıyor değil mi?

Küçükken oynadığımız oyunlar, onların hikayeleri çoğumuzda derin izler bırakır, tozlu raflardan indirdiğiniz oyuncaklarınız gözlerinizi bile yaşartabilir. Neden mi? Çünkü oyunlar duygusal bağ yaratır. Oyunların iletişim dili "duygulara" hitap eder.

Yıllar sonra olmadık bir anda, küçücük bir bağlantıyla yeniden gözünüzün önüne gelir. Oyun, öğretir, eğlendirir, hatırlatır.

Eğlendirerek öğretmek, eğitimde en çok kullanılan, en etkili metotlardan biri. Bu aslında psikolojik bir durum. Zevk alarak yaptığınız her eylemi hayatınıza daha hızlı kabul edersiniz. O zaman sıkıcı ders saatleri birer oyuna, nefret edilen çalışma saatleri ise partiye dönüşebilir.

Oyunlaştırmanın da amacı en nihayetinde sadakat yaratmak. Fakat sadakat yaratmak için sadakat göstermenin farz olduğunun bilinmesi gerek.

Markaların, sosyal bir eylem olan alışveriş esnasında ve sonrasında müşteri sadakatini sağlamak için kullandığı yeni trendlerden biri oyunlaştırma. Online alışveriş yaparken müşterileri ile daha fazla etkileşime geçmek ya da potansiyel müşterilerine ulaşmak adına en iyi yollardan da biri.

Oyunlaştırma sayesinde müşteriler kendilerini markaya hem daha yakın hem de daha ait hissediyorlar. Ayrıca markanın dijital ortamlarında daha fazla zaman geçirmelerinin başlıca motivasyon kaynaklarından biri.



Sosyal medya kullanımın bu kadar arttığı bir zamanda sadece markanın kendi web sitesinden uyguladığı oyunlaştırma ya da herhangi bir kampanya yeterli olur mu? Tabiki hayır! Stratejik olarak bunların da yapılması gerekiyor fakat sosyal medyanın gücü yabana atılmayacak kadar önemli. Müşterilerin markaların web sitelerine girmektense sosyal medya hesaplarını takip etmesi günümüz konuşlarında çok daha fazla karşılaşılan bir durum. Markalar da bu fırsatı kesinlikle kaçırmıyorlar.

Kendi web sitelerini müşterilerini çekmek yerine Facebook üzerinden bir oyun uygulaması yaratarak müşterilerini oyunun içine çekip ödüller kazanmalarını ve aidiyet duygularını arttırmayı sağlıyorlar. Ayrıca Facebook üzerinden yapılan oyun aktivitelerinde müşteri profiline kolay ulaşım sayesinde, doğru konumlandırma yapıp yapmadıkları konusunda fikir sahibi olabiliyorlar.

Bunların dışında Twitter'da ve Instagram'da düzenlenen hashtag yarışmaları, Vine'dan video çekerek yarışmalar yaparak bağlılık sağlamak yine markalar için ucuz, kolay ve etkili oyunlaştırma teknikleri olarak dikkat çekiyor.

Oyunlaştırma, yeni nesil pazarlama teknikleri için önemli bir yere sahip, oyunlaştırma içinse sosyal medya fırsatları bulunmaz bir nimet niteliğinde. Satın alma alışkanlıklarımız bu şekilde devam ettiği sürece oyunlaştırma bir pazarlama faaliyeti olarak daha fazla hayatımızın içerisinde olmaya devam edecek.

Oyunlaştırma (Gamification) Çeşitleri

1- Puan ve rütbe: Kullanıcıların oyunlar sonrasında diğer tüketicilerle bir rekabet içine girebileceğini ve tüketicilerin bu rekabetten hoşlanabileceklerini göz ardı etmemek gerekiyor. Bu nedenle site üzerinde çeşitli aktivitelere farklı puanlar vererek, kullanıcıların siteye daha fazla yorum bırakmasını, sorulan sorulara daha çok yanıt vermesini sağlayabilirsiniz.

Yaptığı yorumlar sonrasında kullanıcılar puan toplayarak, diğer ziyaretçilerin önüne geçebilirler. Bir puan tablosu oluşturarak, bu rekabeti daha da canlı tutabilirsiniz.

2- Ödüller: Kullanıcılara belli bir görev karşılığı ödüller verilebilir. Buradaki görevden kastımız olarak kullanıcının site üzerinde yorum bırakması, sorulan sorulara yanıt vermesi, sosyal medyada ürün paylaşımında bulunması gibi farklı aktiviteler sayılabilir.

Kullanıcılar belli bir puana ulaştıklarında ya da markanın belirlediği sayıda aktiviteyi yerine getirdiğinde, onlara belli indirimler ya da fırsatlar sunulabilir. Böylelikle tüketiciler indirimlerden yararlanabilmek için bu aktiviteleri yerine getirmek isteyeceklerdir.



3- Sanal Para Biriktirme:

Puanlama sisteminin farklı bir biçimi olarak, online mağazalar üzerinde kullanıcılar yaptıkları alışverişler ve diğer eylemler sonrasında belli miktarda sanal para kazanabilirler ve biriken bu sanal paralarını da site üzerindeki alışverişlerinde kullanabilirler.

Tüketiciler bu şekilde para biriktireceklerini bildikleri için
site üzerinde daha fazla vakit geçirerek, markanın belirlediği eylemleri yerine getirebilir ve sanal para biriktirebilirler. Burada sanal paranın nasıl kullanılacağı ve biriktirileceği de markanın inisiyatifine kalmış durumda.

4- Progress Bar: Kullanıcılar site üzerinde yaptıkları eylemler ve aldıkları puanlar sonrasında kendi progress bar'larını (ilerleme çubuğu) doldurabilirler. Yaptıkları alışveriş ve yorumlar sonrasında site üzerinde daha etkin bir hale gelen kullanıcılar, daha fazla aktivitede bulunmak isteyebilirler.

Bunun en bilindik örneklerinden biri Linkedin olabilir. Kendi profilinizde verdiğiniz bilgiler ve bağlantı sayınız artıkça sağ kolondaki progress bar'da profilinizin hangi statüde olduğunu görüyorsunuz. Buradaki statüsünü artırmak isteyen kullanıcılar Linkedin'e daha fazla bilgi giriyor ya da çevrelerindeki kişilerin sayısını artırmaya çalışıyor.

Benzer bir uygulama site üzerindeki kullanıcı bilgilerinin tamamlanması için online mağazalarda kullanılabilir. Tüketiciler gerek duymadıkları bilgileri markalarla paylaşmak istemeyeceklerdir; fakat böyle bir uygulamayla onları bilgi paylaşmaya yönlendirebilirsiniz.

Oyunlaştırmadan Yararlanırken Dikkat Edilmesi Gerekenler

Oyunlaştırmadan yararlanırken markaların dikkat etmesi gereken bazı noktalar bulunuyor. Kullanıcıların bu oyunlaştırma işlemleri sırasında çok fazla işlem ile uğraşmamaları gerekir. Bu sistemin kolay bir şekilde internet sitesine ya da mobil ortama entegre edilmiş olması kullanım kolaylığı sağlayacağı için geri dönüşümün de artmasını sağlayacaktır.

Bunun yanı sıra kullanıcılar zorla bu eylemleri yapmamalılar. Onlara bu işlemleri zorunlu kılmamanız gerekiyor. Aksi takdirde kullanıcılar buna kendilerini mecbur hissetmedikleri için siteyi terk edebilirler.
Kullanıcılar kendi istekleriyle ve bunun aslında bir satış stratejisi olduğunu fark etmeden etkileşime girmeliler. İnsanlar alışveriş yapmayı sever ama kendisine bir şeyler satılmasını sevmez.

Bu işlemlerin zorunlu hale getirilmesi, satın alma sürecinin uzamasına neden olabileceği için çok fazla tercih edilmiyor.



Dünyadan Oyunlaştırma Örnekleri

1- Crowdtap: Crowdtap veri elde etmek için ''oyunlaştırma'' kartını kullanmış, hem de işin içine sosyal medyanın efendisi Facebook'u katarak. Facebook üzerinden sisteme giriş yapıp şirketlerin sorularına cevap veriyorsunuz. Düşüncelerinizi söylüyorsunuz ve şirketler bunun karşılığında hayır işlerine yardım yapıyor. Ne kadar yanıt, o kadar hayır işi ve ödül. Kurdukları iş modeli gerçekten saygı duyulacak cinsten. Nitekim, Mashable 2011'de Crowdtap'i gelecek vaat eden sosyal medya servisi seçmişti.

2- PepsiCo & Foursquare:

Foursquare oyunlaştırma ile doğmuş bir uygulama. Bir yerlerde check-in yapıyorsunuz, check-in yaptıkça rozet kazanıyorsunuz. Hediyeler, indirimler ardı ardına geliyor. PepsiCo da Foursquare ile ortak birçok kampanya düzenledi. "Summertime is Pepsi time" ismini verdiği kampanya boyunca Pepsi'yi Foursquare'den takip eden ve sahil, park, beyzbol sahası gibi yerlerde check-in yapan kişiler Pepsi rozeti (badge) ile ödüllendirildi.

3- Mercedes Benz/Tweet Race: Gelmiş geçmiş en iyi oyunlaştırma örneğine aday. Neden mi? Mükemmel bir oyunlaştırma stratejisi için
gerekli olan tüm ögelere sahip. Problem, hedef, ödül ve adrenalin...

3 farklı Mercedes takımı kuruldu. Bu Mercedes takımları belirli bir bölgeye ulaşmak zorundaydı. Arabaların ilerlemesi için ise takım destekçilerinin takım isimlerini hashtag ile mention etmeleri gerekiyordu. Arabalar her

4 mentionda 1 mil yol kat edebiliyorlardı. Yarışma sonunda her takım için tweet atan kişiler arasından yapılacak çekilişle 2 kişilik VIP gezi hediye edildi.

Türkiye'den Oyunlaştırma Örnekleri

Oyunlaştırma yöntemi sadece internet siteleri ya da mobil uygulamalar için değil, gündelik hayatta da geçerli. Ülkemizdeki en güzel örneklerinden birini Kızılay gerçekleştiriyor. Herkesin bildiği gibi kan bir ihtiyaçtır. Kan, kaynağı sadece insanda olan ve yapay olarak üretilemeyen hayati bir maddedir. Kan bağışlarının yetersizliğini çözmek adına bir rozet sistemi ile bu durumu çözüyorlar. Sürekli ve düzenli kan bağışlayanlara Kızılay tarafından; 10 bağışta Bronz Madalya, 25 bağışta Gümüş Madalya, 35 bağışta Altın Madalya ve 40 bağışta Plaket verilerek taltif edilir. (Taltif: Gönül okşamak, nişan ya da madalya vermek, ödüllendirmek.. )

Görüldüğü gibi oyunlaştırma yaklaşımı gündelik hayattan online hayata, web sitelerinden mobil uygulamalara kadar hayatımızın her köşesinde karşımıza çıkıyor ve çıkmaya da devam edecek gibi gözüküyor.

Kaynakça: isteoyun.com, eticaretmag.com, ozyal.co

  • Etiketler;
Yorum Yaz

Yorum yazabilmek için üye girişi yapmanız gerekiyor!

Birzaman süperonline chat platformu vardı. Orada flashta bir bar, park ortamında gibi ortam bar içinde geziyorsunuz konuşmak istediğiniz kişinin yanına gidip oturabiliyorsunuz vs.
Oyun demek hatıra demektir. Oyun büyük küçük demeden her yaşın ilgisini çeker. Bu yöntemler kullanılırsa ( etkin ve profesyonelce kullanılması şartı ile) Markaların akılda kalıcı etkiler oluşturmasına yol açacağı kesindir.
Güzel yazınız için teşekkür ederim. SanalKurs\'un faydalı içerikleri ile bilgilenmek her zaman harika!
Çok güzel anlatılmış,umarım daha fazla yaygınlaşır ülkemizde.
Çok başarılı bir yazı olmuş hocam. Sizden de böyle bir yazı beklenirdi.
Pek fazla bir bilgim yok fakat yazılanlara göre faydalı bir sistem olduğu ortada. İnsanların yaptıkları işleri benimsemeleri için güzel bir çalışma.
İnsanlari olayların içine çekmek için iyi bir yöntem, hem reklam, hem eğitim daha hızlı ve kalıcı hale geliyor.
Güzel bir yazı olmuş emeğinize sağlık
gamification la ilgili bilgi almak istiyorum o kitabı istiyorum eminim şahane bir anlatımı vardır
Eğitim yazılımların da kullanılacak bir çok unsur vardır.eğitim yazılımlarında eğitici oyunlar öğrenenin dikkatini çekmesi ve konuya olan güdüsünü arttırmaktadır.bence eğitim de daha fazla önem kazanması gerekiyor,geleneksel eğitime son vermek gerek.
#oyunlaştırma henüz yeni bir kavram olsa da iş dünyasındaki potansiyeli sebebiyle o kitabı incelemek isterim
oyun dediğimiz olgu, gelişimize faydası olan bir tür hayat tecrübesi, detaylarıyla insanın gelişiminde etkili bir unsur diye düşünüyorum.
kitap başlığı dikkat çekici olmuş merak etmekteyim.
Oyunlaştırma çok önemli bir kavram. Gelişmek öğrenmek adaptasyon ele alınması geliştirilmesi gereken bir eğitim olayıdır.
Teşekkürler sanalkurs. Oyunun sadece zaman öldürmek olmadığı öğretilmeli. Faydalı bir yazı.
Oyun kelimesi çocukları hatırlatıyor olsa da aslında çocukluğun hayatın her alanında hakim kodları var. Sanalkurs\'a böyle kaliteli yazılarla bizi buluşturduğu için teşekkür ediyorum.
Güzel bir yazı ve paylaşım. Bir sefer okumak yetmez. Aklıma geldikçe tekrar tekrar okuyacağım. Sanal kursa teşekkür ediyorum.

Yukarı Git